تغذيه

امروز بيش از هر زمان ديگري ارزش فعاليت‌هاي بدني و نقش آن در سلامت شناخته شده‌است. در واقع زندگي ماشيني، فعاليت‌هاي حركتي روزمره را كاهش داده و براي جلوگيري از بروز بسياري از بيماري‌ها ورزش امري ضروري است. گاهي يك ورزشكار فراتر از حفظ سلامتي در رشته‌اي خاص جهت كسب مقام قهرماني كوشش مستمر مي‌نمايد كه در اين شرايط تمامي عوامل در بدن تغيير مي‌كنند. قلب، ريه، دستگاه گوارش، هورمون‌ها، سيستم عصبي و به‌خصوص ماهيچه‌ها نياز به تطابق با وضعيت جديد دارند. در واقع هيچ استرس و فشاري مانند يك ورزش سنگين و طولاني مدت روي بدن تأثير نمي‌گذارد؛ بنابراين جهت كسب مقام قهرماني يكي از مسايل مهم، تغذيه ورزشكاران است. ورزشكاران براي ريكاوري بهتر و گرفتن نتيجه بهتر مصرف ويتامين‌هاي A,B،CD,E،zinc,iron,K،Calcium,chromium كنند. رسيدن ويتامين‌هاي لازم به بدن باري فعاليت‌هاي ورزشي بسيار مهم است و با رعايت اين امر نتيجه بهتر حاصل مي‌شود.

تحريك و تحرك بخشيدن به ورزش‌ها اغلب يك حالت و وسيله بياد ماندني نمي‌باشد. براي مثال، پيشقدمان دريانوردي و قايق‌راني اغلب مي‌گفتند كه اغلب مسابقه قايق‌هاي باد شونده به معني تحريك بخشيدن به مهارت‌هاي يادگيرندگان قايق‌راني و دريانوردي است. اما با وجود اين، اغلب مهارت‌هاي محرك براي افزايش قابليت كارايي و عملكرد در موقع رقابت بيشتر از يادگيري باهم ادغام مي‌شوند. روحيه ورزشكاري يك روحيه يا حالتي را بيان مي‌كند كه از آن فعاليت يا رقابت بخاطر خود آن لذت مي‌برند. اين حالت عاطفي معروف توسط خبرنگار ورزشي Grantland Rice به اين صورت معني مي‌شود كه مهم نيست كه شما برنده يا بازنده شديد بلكه اين مهم است كه بازي را انجام داده‌ايد. و شعار المپيك مدرن كه توسط بنيان‌گذار آن پيير د كوبرتن اين است. مهم‌ترين چيز اين نيست كه برنده نشديد اما اين است كه شما شركت كرديد، نمونه‌هايي از بيان اين حالت عاطفي مناسب هستند. بيان مي‌شود.

اما اغلب فشار براي رقابت يا يك تمايل فردي براي احراز كارايي مانند فشار و زور تكنولوژي مي‌تواند بر بازي لذت بخش و رقابت عادلانه توسط شركت كنندگان تأثير بگذارد.

افراد مسئول براي فعاليت‌هاي تفريحي اغلب در جستجوي شناخته شدن و كسب احترام در ورزش‌ها هستند كه با پيوستن به فدراسيون ورزش‌ها مانند كميته بين‌المللي المپيك يا با تشكيل هيئت منظم و قانوني اقدام به اين كار مي‌كنند. در اين صورت ورزش‌ها از حالت تفريحي به حالت رسمي عوض مي‌شوند: در ارتباط با اعضاي جديد اخير از قبيل دوچرخه سواران كوهنوردان برفي، و كشتي گيران هستند بعضي از اين فعاليت‌ها جنبه عمومي و همگاني دارند اما شكل‌گيري غير يكسان در فرم‌هاي مختلف براي مدت زمان طولاني دوام داشته‌است. در حقيقت، مقررات رسمي ورزش‌ها در ارتباط با زندگي مدرن و توسعه فزاينده‌است.

روحيه ورزشكاري، تحت هر اسمي مربوط به رفتار رقابت‌كننده در قبل، در طي و بعد از رقابت مي‌باشد. نه تنها اگر يك ورزشكار برنده شود بايد روحيه ورزشكاري خوبي داشته باشد و آن را حفظ كند بلكه اگر او ببازد بايد هم چنين اين روحيه را حفظ كند. براي مثال در فوتبال روحيه ورزشكاري چنان ملاحظه شده‌است كه براي معالجه يك ورزشكار زخمي از طرف مقابل توپ را به بيرون از زمين بازي شوت مي‌كند كه امكان معالجه او را فراهم سازند. به‌طور دوجانبه تيم ديگر انتظار دارد كه توپ را در موقع پرتاب به داخل زمين بازي دريافت كند.

خشونت در ورزشها شامل رد شدن از روي خط رقابت عادلانه و ايجاد خشونت و دعوا است. ورزشكاران، مربيان، طرفداران آن‌ها و والدين بعضي وقتها رفتار خشونت‌آميز را عليه افراد يا املاك و تأسيسات در نمايش ناراحتي از عادلانه بودن نمايش، احاطه طرف مقابل و عصبانيت يا جشن و سرور در پيش مي‌گيرند.

آريايي‌ها يكي از شعب مردمان هند و اروپايي بودند. برخي از باستان شناسان معتقدند كه ساكنان اوليه آريان‌ها يا آريايي‌ها در قسمت شرقي و جنوب شرقي درياي خزر بوده و برخي ديگر آن‌ها را به مردمان قفقازيه كه به قسمت‌هاي جنوبي خزر آمده‌اند نسبت مي‌دهند. ايشان سربازاني را تشكيل مي‌دادند كه مي‌بايست يك روز جانشين امرايي بشوند كه خود در خدمت ايشان بودند؛ بنابراين آريان‌ها مردماني قوي، سلحشور و صحرا گرد بوده و كار عمده‌شان پرورش حيوانات اهلي و شكار و سواري و تيراندازي بوده‌است. ورزش و تقويت قواي بدني و مهارت در جنگ و سواري و تيراندازي و راهپيمايي از اصول متداول اين مردم بوده‌است قومي كه دائماً در حال كوچيدن و منازعه با بومي‌هاي محلي بوده و به قهر و غلبه زمين‌ها و كشتزارها را تصاحب مي‌كرده قطعاً بايد چالاك و سلحشور و بردبار و قوي‌اندام باشند.
اين مردم به تدريج شهرنشين شده و ده و شهر و قصبه به وجود آورده‌اند از وقتي كه آريان‌ها شهرنشين شدند هميشه مورد هجوم شعبه ديگر آريايي‌ها – سكاها واقع شدند. قبل از تشكيل دولت ماد، آريان‌ها به شكل ملوك الطوايفي مي‌زيسته و رئيس هر خانواده با قدرت كامل خانواده را اداره مي‌كرد، و در مواقع جنگ يكي از رؤساي اين خانواده فرماندهي لشكر را به عهده مي‌گرفتند كه بعداً مقام سلطنت از همين اختيارات به وجود آمد. در آن زمان هيچ‌يك از امراء و سلاطين قدرت رئيس خانواده را تهديد نمي‌كردند.

از قرن نهم قبل از ميلاد سه تيره بزرگ آريايي در سرزمين ايران به حكومت رسيدند، در مشرق باختري‌ها، در مغرب مادها و در جنوب پارس‌ها. آنچه از اخلاق و آداب اين زمان روشن است حالت آمادگي قوم آريايي براي حركت و جنگ و دفاع بوده و در اين عصر كشت غلات كاملاً مرسوم شده و در دهات و قصبات مزارع رونق بيشتري يافتند. تربيت حيوانات اهلي را عملي ساخته و اسب و سگ از نظر فوايدي كه در جنگ و سفر و حضر و نگهباني رمه و گله داشتند بيشتر اهميت داشت.

كشف‌هاي بسيار نويني در فرانسه، آفريقا و استراليا دربارهٔ هنر غارنشين‌ها وجود دارد (براي نمونه لاسكائوكس) كه مربوط به زمان ماقبل تاريخ است اطلاعات زيادي دربارهٔ جشن‌هاي مذهبي و رفتار انسان‌ها از آن دوران را در دسترس قرار مي‌دهد. دانشمندان با كمك تاريخ‌نويسي كربني دريافته‌اند كه پيشينهٔ برخي از اين منابع به ۳۰۰۰۰ سال پيش بازمي‌گردد. شواهد مستقيم و كافي دربارهٔ ورزش از اين منابع به دست نيامده‌است اما مي‌توان اين برداشت را داشت كه فعاليت‌هايي در آن دوران وجود داشته كه برابر ورزش در زمان ما مي‌شده‌است.

واقعيت‌هاي هنري و ساختاري وجود دارد كه نشان مي‌دهد كه در ۴۰۰۰ سال پيش از ميلاد مسيح چيني‌ها با ورزش و فعاليت‌هاي شبيه آن سر و كار داشته‌اند. به‌نظر مي‌رسد كه ورزش ژيمناستيك يكي از ورزش‌هاي پرطرفدار و عمومي در چين باستان بوده‌است. آثار باقي‌مانده از فرعونها نشان مي‌دهد كه تعداد زيادي از ورزش‌ها، شامل شنا و ماهيگيري، به‌طور كامل گسترش يافته و تكميل شده بود و به‌طور منظمي در چندين هزار سال قبل در مصر باستان انجام مي‌شده‌اند. ساير ورزش‌هاي مصر باستان شامل پرتاب نيزه، پرش ارتفاع و كشتي گرفتن بود. ورزش‌هاي ايران يا پرشياي باستان مانند هنر نظامي ايرانيان در زمان زرتشتيان ارتباط نزديكي با مهارت‌هاي دفاعي و رزمي جنگي داشت. از رشته‌هاي ورزشي ديگري كه در پرشيا رواج داشت از چوگان و شمشيربازي سوار بر اسب مي‌توان نام برد. در اروپا، علائم باقي‌مانده از ايرلند باستان شمايلي از آماده كردن جنگاوران براي جنگ را نشان مي‌دهد كه يادآور ورزش هاكي ايرلندي در عصر حاضر است. پيشينه اين تصاوير به ۱۳ قرن قبل از ميلاد مسيح بازمي‌گردد.

شمار زيادي از رشته‌هاي ورزشي از قبيل، كشتي، دو، بوكس، پرتاب نيزه، پرتاب ديسك، راندن گاري در زمان يونان باستان وجود داشته‌اند. اين فعاليت‌ها ارتباط فرهنگ نظامي و توسعه ورزش در يونان باستان را نشان مي‌دهد. از زماني كه يوناني‌ها المپيك را به وجود آوردند، ورزش بخشي از فرهنگ اين كشور شده‌است. بازي‌هاي المپيك در ابتدا هر چهار سال يكبار در المپيا (دهكده كوچكي در پلئوپونس) برگزار مي‌شده‌است. از آن روزگار تا زمان حال اين ورزش‌ها به‌شكل فزاينده‌اي سازمان يافته‌تر شده‌اند و مقررات ويژه‌اي براي آن‌ها تدوين شده‌است. صنعتي شدن زمان استراحت و تفريح بيشتري براي شهروندان كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه فراهم كرده و باعث شده مدت زمان بيشتري براي ورزش صرف كنند. چه به‌عنوان تماشاچي مسابقه‌هاي هيجان‌انگيز ورزشي و چه به‌عنوان شركت‌كننده در اين‌گونه رقابت‌ها. اين گرايش‌ها و تمايل‌ها با كارايي مد يا وسايل ارتباط جمعي گسترده و ارتباطات جهاني وسيع ادامه دارد. حرفه‌اي شدن در يك ورزش يك مورد و امتياز خاصي شده و بعلاوه بودن آن‌ها محبوبيت و مردمي بودن ورزش‌ها را افزايش داده‌است، تا آن جا كه طرفداران ورزش‌ها شروع به تبليغ و نمايش ورزشكاران حرفه‌اي از طريق راديو، تلويزيون و اينترنت كرده‌اند كه همه آن‌ها در تمرين‌ها و رقابت‌هاي ورزشي با ورزش‌هاي آماتور شركت و نقش دارند. فوتبال محبوب‌ترين و مردمي‌ترين ورزش در سطح جهان است.

ورزش از نظر لغوي اسم مصدر است. به معناي «ورزيدن» و برزيدن مصدر آن، يعني كاركردن، عمل كردن، كوشيدن، پياپي انجام دادن و رياضت كشيدن است. معادل كلمه ورزش در زبان انگليسي "sport" است كه به هر نوع فعاليت بدني و بازي كه منجر به انجام مسابقه و نمايش مهارت بين دو فرد يا دو گروه شود و ملزم به انجام تمرين‌هاي مداوم و فراگرفتن مهارت در يك حركت يا رشته ورزشي باشد، اطلاق مي‌شود.

ورزش به تمامي گونه‌هاي فعاليت فيزيكي بدن گفته مي‌شود كه شركت كنندگان آن مي‌توانند به صورت منظم و سازمان يافته يا گاه به گاه در آن شركت كنند و از آن براي بهبود تناسب اندامشان يا فراهم آوردن سرگرمي و تفريح بهره ببرند. ورزش مي‌تواند به صورت رقابتي برگزار شود كه در اين صورت بايد بر پايهٔ رشته قوانيني كه مورد توافق همگان است، يك يا چند برنده در آن مشخص گردد كه در اين‌گونه ورزش‌ها شركت كنندگان بايد درجه‌اي از توانمنديهاي مربوط به آن رشته به ويژه در رده‌هاي بالاتر را داشته باشند. ورزش به دو دسته كلي تقسيم مي‌شود:

• ورزش انفرادي
• ورزش تيمي

  هم‌اكنون با در نظر گرفتن ورزش‌هاي تك نفره، صدها رشتهٔ ورزشي وجود دارد. ورزش‌هاي گروهي مي‌تواند افراد را در قالب دو يا چند گروه دسته‌بندي كند و تيم‌ها با هم رقابت كنند. گونه‌هايي از فعاليت‌هاي غير فيزيكي وجود دارد كه گاهي آن‌ها را به ورزش نسبت مي‌دهند و به آنها ورزش فكري گفته مي‌شود؛ براي نمونه مي‌توان به ورق‌بازي و بازي‌هاي تخته‌اي و فكري اشاره كرد.

  تعريف ورزش به هدف و منظور از انجام آن بستگي دارد:

  براي نمونه رقابت‌هاي شنا كه در برابر هزاران نفر در يك استخر سرپوشيده ويژه مسابقات انجام مي‌گيرد يك گونه از ورزش به‌شمار مي‌رود در حالي كه شنا در يك استخر معمولي يا در دريا يك تفريح شمرده مي‌شود. رشته‌هاي فراواني در ورزش وجود دارند و مردم زمان و هزينه زيادي را چه به عنوان شركت‌كننده و چه به عنوان تماشاگر صرف ورزش مي‌كنند. ورزش و ورزش كردن طي ساليان طولاني از قالب يك تفريح و سرگرمي به قالب يك حرفه و فعاليت درآمده‌است و تعداد بيشماري از ورزشكاران حرفه‌اي در سراسر جهان از طريق ورزش به ثروت رسيده‌اند. اين يكي ديگر از ويژگي‌هاي ورزش به‌شمار مي‌آيد. امروزه ورزش زنان نيز جايگاه ويژه‌اي در مجامع بين‌المللي پيدا كرده‌است. ولي با اين وجود به ورزش بانوان آنگونه كه در خور آن باشد توجه نمي‌شود كه اميد است در آينده نه چندان دور حمايت‌هاي ويژه اي از آن به عمل آيد.

  واژهٔ ورزش كه از ديرباز معناي تمرين و ممارست داشت به هنگام تصويب «قانون ورزش اجباري در مدارس» در ۱۶ شهريور ماه ۱۳۰۶ خورشيدي به‌طور رسمي به معناي امروزي وارد قاموس واژگان دولتي ايران شده‌است. توسعهٔ ورزش‌ها، با توجه به گذشتهٔ كامل آن‌ها، مطالب مهمي را دربارهٔ دگرگوني‌هاي اجتماعي و دگرگوني‌هاي خود ورزش‌ها آشكار مي‌نمايند.